Archiwum kategorii: Portrety Rodziewiczów

Helena Rodziewicz

helena1 helena2

Helena Rodziewicz urodziła się 3 stycznia 1932 r. w Borkach (powiat postawski). Jej ojciec był osadnikiem wojskowym i pochodził z Żupran (powiat oszmiański). Idylla dzieciństwa przerwana została przez II wojnę światową. 10 lutego 1940 r. deportowano całą rodzinę do Kazachstanu, skąd powrócili po sześciu latach, osiedlając się w Nowogardzie.
Po ukończeniu liceum ogólnokształcącego Helena studiowała na wydziale lekarskim PAM w Szczecinie. Egzamin dyplomowy zdała 18 czerwca 1957 r. Większość swojego życia zawodowego pracowała jako chirurg: w szpitalu w Nowogardzie, w klinikach PAM w Szczecinie, na Oddziale Terakochirurgii w Zdunowie, jako ordynator Oddziału Narządu Ruchu w Szpitalu Uzdrowiskowym „Mieszko” w Kamieniu Pomorskim. Pracowała też w Pogotowiu Ratunkowym. W 1969 roku uzyskała specjalizację II stopnia z zakresu chirurgii ogólnej.
Ma duszę franciszkańską i zawsze poza pracą zawodową interesuje się przyrodą i turystyką. Uczestniczyła jako lekarz w wyprawie w Andy Peruwiańskie oraz dwukrotnie (w 1992 i 1996 roku) odwiedziła Australię.
W 2003 r. poczta australijska wydała dwa znaczki z przywieszkami, na których umieszczono podobizny Heleny. Zmarła 5 lutego 2022 r. w Kamieniu Pomorskim. Pochowana została w grobie rodzinnym w Nowogardzie.

Henryk Rodziewicz

Henryk Rodziewicz urodził się w Olszynie, woj. dolnosląskie, 7 sierpnia 1949 roku Jest najstarszym z czwórki dzieci Józefa Rodziewicza pochodzącego z Żupan ( powiat oszmiański) oraz Heleny z domu Okalewskiej. Ukończył matematykę na Uniwersytecie Wrocławskim. Przepracował 30 lat w oświacie jako nauczyciel matematyki. Obecnie mieszka w Szczecinie i pracuje w I Liceum Ogólnokształcącym, jest nauczycielem dyplomowanym. Jego hobby to geografia, malarstwo, muzyka klasyczna, historia starożytna i historia kresów wschodnich. Dużo podróżuje; zwiedził ponad 30 krajów m.in. Chiny, Egipt, Kenię Henryk Rodziewicz pełni funkcję Wiceprezesa Zarządu Stowarzyszenia Rodu Rodziewiczów. Żona Barbara z wykształcenia germanistka i slawistka jest pracownikiem naukowym Uniwersytetu Szczecińskiego (w 2003 roku obroniła doktorat) 14 kwietnia 2003 roku urodziła im się córka Kalina.

Józef Rodziewicz

Józef
lekarz i autor prac weterynaryjnych, ur.ok. 1813r. w Wilnie zmarł w Niżnym Nowgrodzie w 1872r. Synowie: Henryk Bolesław (ur.1849) lekarz i autor internistycznych prac publikowanych po polsku, niemiecku i rosyjsku oraz Antoni (ur.1858r) lekarz wojskowy, który ukończył Cesarską Akademię Medyczno-Wojskową w Petersburgu. Józef studiował w latach 1832-1836 w Wilnie w Akademii Medyko-Chirurgicznej gdzie uzyskał dyplom lekarza weterynarii. Całe życie spędził w Rosji pracując w guberni tambowskiej, w Besarabii, a także w guberniach północnych, środkowych i wschodnich. Był jednym z niewielu wówczas terenowych pracowników nauki i autorem licznych prac z dziedziny weterynarii i epidemiologii bydła publikowanych jako oddzielne publikacje lub jako artykuły w fachowych czasopismach Rosji – Zapiski Veterinarnoj Mediciny. Prace te nagradzano często medalami rosyjskimi.

Józefa Anna Rodziewicz

Józefa Anna
pseud.Wanda ,nauczycielka i działaczka socjalistyczna, ur.25 06 1867r. w Wilnie w rodzinie kresowej szlachty, ojciec Ludwik Roch (ur.1820) , matka Ludwika z Jamonttów (ok.1840). zmarła 4.04.1931 w Krakowie. Miała 3 braci: Macieja (ur.1866) studenta medycyny i działacza II Proletariatu, Ludwika (1872-19230) propagatora socjalizmu w Zagłębiu a w czasie wojny polsko-radzieckiej ochotnika w WP i Zygmunta (ur.1874r.), także działacza socjalistycznego. Po śmierci ojca (1876r.), jego chlebodawca książę Piotr Wittgenstein umożliwił Józefie odbycie studiów na Sorbonie w Paryżu. Wróciła do kraju z dyplomem nauczycielki języka francuskiego i przez kilka lat pracowała w Warszawie. Z powodu przeżyć osobistych wyjechała do Londynu, gdzie trwale związała się z Polską Partią Socjalistyczną. Po powrocie w r.1900 do kraju pod pseud. Wanda wypełniała najtrudniejsze zadania konspiracji najpierw w Warszawie a potem w Petersburgu by ponownie powrócić do Warszawy skąd musiała uciekać do Częstochowy. W Częstochowie pracowała dla Wydziału Bojowego PPS – Frakcja Rewolucyjna, organizując przerzut ludzi broni. Pod koniec 1907r. powróciła do Warszawy organizując tajną drukarnię przy ul.Wareckiej potem Foksal. Pod fikcyjnym nazwiskiem Anieli Wolskiej występowała jako kasjerka fikcyjnej firmy handlowej do czasu wykrycia drukarni i aresztowaniu wszystkich osób. Osadzona w więzieniu kobiecym „Serbia” przebywała w nim do kwietnia 1910r.Po zwolnieniu Wyjechała do Krakowa, gdzie pracując dla PPS borykała się z dużymi trudnościami materialnymi. W czasie pierwszej wojny światowej pracowała tam jako pielęgniarka. Niezdolna do pracy w r.1929 Otrzymała specjalne zaopatrzenie emerytalne, a w roku 1930 odznaczono ją Krzyżem Niepodległości z Mieczami. Sparaliżowana przebywała w krakowskim szpitalu w którym zmarła 4.04.31.

Julia Rodziewicz

Urodziła się w 1863r. w Mińsku Litewskim jako najstarsza córka Kazimiery ze Szklenników i Ignacego Woyczańskiego, który w Paryżu ukończył Szkołę Inżynierii Mostów Kolejowych. Praca przy budowie kolei powodowała, że ciągle przenosił się z rodziną z miasta do miasta. Był on znacznie starszy od żony i zmarł wcześnie. Matka Julii po śmierci męża wyjechała do Petersburga, gdzie Julia ukończyła pedagogiczne kursy z wyróżnieniem – z medalem. Po wyjściu za mąż za Gabriela Rodziewicza, studenta medycyny przyjechała do Wilna. Gabriel studiów nie ukończył, był socjalistą i za kolportaż prasy do fabryk został skazany. Przesiedział jeden rok w więzieniu, po czym był stale pod nadzorem policji. Później pracował jako buchalter w banku wileńskim do końca życia (1923r.).
Małżeństwo Rodziewiczów było bezdzietne, ale od 1919r. opiekowało się Benedyktem Sawrymowiczem-Wojczyńskim (ur.1895r.), gdy przyjechał do Wilna z Zakopanego na studia uniwersyteckie.
Po przyjeździe do Wilna Julia włączyła się do pracy społecznej w Towarzystwie Dobroczynnym. Od 1910r. prowadziła, jako kuratorka, ochronkę z 120 – 130 dziećmi przy ul.Rossa .Po 4 latach weszła do Zarządu Towarzystwa Opieki nad Dziećmi, które prowadziło cztery sekcje: patronat rzemieślniczy, przytułek dla chłopców, kolonie letnie i zabawy letnie (odpowiednik dzisiejszych półkolonii).Julia Rodziewiczowa była jedna z założycielek Towarzystwa „Oświata”, którego honorowym członkiem była Eliza Przeszkowa. W momencie wkroczenia do Wilna armii niemieckiej we wrześniu 1915 r. szkolnictwo polskie było już zorganizowane.
Od września 1915r. Julia współkierowała Gimnazjum Żeńskim Stowarzyszenia Nauczycieli i Wychowawców, które po 2 krotnej zmianie lokalizacji wreszcie osiadło przy ul.Orzeszkowej 8. Od 1921r. została zatwierdzona jako kierowniczka tej placówki, na którym pozostawała do momentu przejściu na emeryturę tj. do grudnia 1930r.
Za wieloletnią pracę w 1931 roku została odznaczona krzyżem „Polonia Restituta”. Od 1936 roku do 1939 mieszkała razem ze swoim bratem doktorem Marcinem Woyczyńskim, byłym osobistym lekarzem marszałka Józefa Piłsudskiego. Całą okupację spędziła w Wilnie sama, gdyż brat wyjechał do Warszawy. Do PRL przyjechała w ramach repatryjacji na początku 1946r. do Łodzi, gdzie mieszkała w Domu Starców. Potem mieszkała przez pewien czas w Aninie u siostry, skąd przeniosła się do Domu Nauczyciela Rencisty w Zielonce pod Warszawą, gdzie zmarła 13 VIII 1950r.

wg. Ewy Sławińskiej – Zakościelnej

Juliusz Rodziewicz

juliusz

Juliusz Rodziewicz ur. w 1955r. Aktor filmowy i telewizyjny. Występował w w filmach: Pieniądze to nie wszystko, Szeszele, Dotknięci, serialach TV:.Plebania (odc.380 i 381) i Swiat wg. Kiepskich (odc.95 i 103), oraz TV. Hobby: żeglarstwo, pływanie, sporty motorowodne.

Katarzyna Barbara Rodziewicz

Katarzyna Barbara Rodziewicz, córka Janusza i Marii z domu Bychowska urodziła się 2.06.1964 r. w Bydgoszczy. Dziennikarka niezależna. Zam. Sielec koło Żnina. Autorka ok. 450 audycji o charakterze satyrycznym pt „POP” i ok.100 reportaży emitowanych w Polskim Radiu Pomorza i Kujaw w Bydgoszczy.
Laureatka konkursów radiowych dla reportażystów: wyróżnienie w „Polska i Świat” 1995r. za reportaż „Opowieść dla dziewczyny” i w 1988 w tym samym konkursie za „Spadła na mnie misja” – brązowy medal Starosty Bydgoskiego. W 2000 roku w konkursie „Bałtyk 2000” za reportaż „Raport z pokładu m/s Mariola”.
Współpracowała w latach 1994 – 1998 z Bydgoskim Informatorem Kulturalnym. Autorka tomu poezji pt.”Historia bytu codzienna”, tekstów do 7 pastorałek? Współpracuje z kompozytorem Piotrem Salaberem. Ukończyła WSP w Bydgoszczy, pedagog. Zamiłowana historią, maluje, pisze (aktualnie książkę o swoim dworze XIX wiecznym – gnieździe rodu Unrugów, z którego wywodził się admirał Józef Unrug obrońca Helu a na kanwie historii dworu współczesne życie dworskie, którego odtwórczynią jest ze swoją rodziną. Roboczy tytuł „Dwór marzeń czyli życie dworskie na przełomie XIX i XXI wieku”). Mąż, Andrzej z Wódeckich, syn Tytus – maturzysta i córka Oksana – gimnazjalistka.
Ojciec, wieloletni zawodnik i działacz sportu motorowego (cross), mistrz Polski, v-ce mistrz Europy.

Leopold Rodziewicz

Leopold
przybrane nazwisko Anton Stalewicz, pseud. Antos, Ihnat, Żeniewicz, Krajski, Mikoła Hrymot i in, białoruski literat, poeta dziennikarz działacz polityczny. Ur.12.06.1895r w folwarku Kurjanowszczyzna (w pow. Wilejskim ) w rodzinie szlacheckiej, był synem Alojzego Jana i Heleny z Janowskich, miał starsze rodzeństwo:Czesława i Jadwigę. Żonaty z Frydą Jezierską, zmarł bezpotomnie w 1938r. Leopold uczył się w Krajsku , potem w Wilejce, gdzie ukończył szkołę mając 14 lat a następnie wyjechał do Wilna w którym włączył się do młodzieżowego białoruskiego ruchu odrodzeniowego oraz zespołu teatralnego Ihnata Bujnickiego.W Wilnie pracował w fabryce, następnie jako kreślarz jednocześnie uczył się by ukończyć jako ekstern szkołę średnią. Wkrótce zaczął zaczął przynosić swoje pierwsze utwory literackie do redakcji „Nasej Nivy” (głównego pisma Białoruskiej Socjalistycznej Hromady) by z czasem stać się jej współpracownikiem a następnie stałym pracownikiem redakcji. Mając zaledwie 17 lat napisaał trzyaktowy dramat Bludniki zabronionej przez cenzurę w 1912r. W czasie pierwszej wojny Leopold nie został zmobilizowany do wojska ze względu na choroby.Za czasów radzieckich pracował w Georgijewsku w charakterze sekretarza związku zawodowego pracowników biurowych i handlowych. Z przyjściem wojsk A.Denikina został zmobilizowany i z armii tej uciekł do Mińska, zajętego na wiosnę 1919 przez wojska polskie. Po zdobyciu przez Armię Czerwoną Mińska w lipcu 1920 był urzędnikiem w jednym z wydziałów Ludowego Komisariatu Rolnictwa .Po ponownym zajęciu Mińska przez wojska polskie wrócił w rodzinne strony pozostałe pod rządami radzieckimi, gdzie pracował jako nauczyciel. Po zawarciu traktatu pokojowego w Rydze (marzec 1921), folwark Rodziewiczów pozostał po stronie radzieckiej, zaś Leopold udał się do Wilna, gdzie związał się ze środowiskiem wydawców białoruskiej prasy lewicowej, w której zamieszczał swoje utwory. W r.1921 ukazał się czteroaktowy dramat Pakryudzanyja, a w r.1922 pierwszy zbiorek wierszy, póĄniej utwory sceniczne, których wystawienia zakazywała cenzura. Jego działalność wydawnicza i redakcyjna była przeważnie działalnością społeczną, której publikacje często ulegały konfiskatom. Do połowy 1924 r. przebywał w Moskwie, jako słuchacz Komunistycznego Uniwersytetu Mniejszości Narodowych Zachodu, gdzie po raz pierwszy zetknął się z teorią marksizmu. Po powrocie do kraju powierzono mu funkcję sekretarza Okręgowego Komitetu KPZB w Grodnie. Jego działalność polityczna powodowała częste ucieczki, ukrywanie się. W 1938r. został ponownie aresztowany i w tymże roku zginął. Po XX ZjeĄdzie KP Związku Radzieckiego w r.1956 został oficjalnie zrehabilitowany. Leopold był autorem 80 opowiadań, 12 utworów scenicznych, wielu szkiców, monologów I dwóch tomików wierszy. Jako pisarz dotychczas nie został w pełni doceniony.

Leszek Rodziewicz

Leszek Rodziewicz urodził się 26 lutego 1942 roku w Wilnie.( Znak zodiaku Ryby). Swego ojca Jana Rodziewicza , który został zaraz po jego urodzeniu zabrany na roboty do Niemiec, zobaczył dopiero w 1949 roku. Jedynakiem do tego czasu opiekowała się mama Wilhelmina z domu Żeromska oraz babcia Konstancja Rodziewicz . W 1951 roku miał już siostrzyczkę Marię Rodziewiczównę Po wyjeździe z WiIna w 1947 roku wraz z rodziną mieszkał w Gdańsku, Poznaniu, Rokietnicy k/Poznania, Kaliszu ,Elblągu, Czerwonaku k/Poznania i ponownie w Poznańiu aby wreszcie na długie lata już samemu osiąść w Szczecinie. Ukończył historię na Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu. Przez 10 lat pracował w oświacie. Potem przez 10 lat w budownictwie. Od 10 lat mieszka w Międzywodziu nad morzem gdzie prowadził Ośrodek kolonijny „Orlik” Hobby to kino, książka historyczna, muzyka ,historia nowożytna, podróże, (szczególnie do Wilna i na kresy). Dwie córki Iza i Ewa. Leszek Rodziewicz pełni funkcję honorowego Prezesa Rodowego Stowarzyszenia Rodziewiczów.

Maria Rodziewiczówna

Maria
powieściopisarka i nowelistka, pseud.: Żmogas, Maro, Weryho ur.30.01.1864r. w miejscowości Pieniuha (gub.grodzieńska, pow.wołkowyski) zmarła 6.11.1944 w Leonowie k.Skierniewic. Pochodziła z rodziny ziemiańskiej. Była córką Henryka i Amelii z Kurzenieckich, którzy za pomoc udzieloną powstańcom zostali zesłani na Syberię. Rodzeństwo: Celina (póĄniej zamężna Młodzianowska ) Henryk i Gabriela (zmarła w dzieciństwie).Maria początkowo była wychowywana przez dziadków Kurzenieckich w majatku Zamosze k.Janowa (na Polesiu),póĄniej zaś – po niedługiej śmierci obojga – przez daleką krewną i przyjaciółkę matki Karolinę Skirmunttową, w Korzeniowie na PińszczyĄnie. W roku 1871 na mocy amnestii rodzice Marii wrócili z Syberii i osiedlili się w Warszawie, gdzie początkowo znajdowali się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej. Zdecydowana poprawa nastąpiła w 1877 r, kiedy jej ojciec odziedziczył po swoim bezdzietnym bracie, Teodorze, majatek Hruszczowa w pow.kobryńskim k.Antopola na Polesiu. Majątek ten miał powierzchnię 1 533 ha i składał się w równych częściach: z lasów, ziemi uprawnej oraz łąk i nieużytków. W Warszawie Maria zaczęła uczęszczać na pensję p.Kuczyńskiej by póĄniej kontynuować naukę na pensji w Jazłowcu u niepokalanek. Podczas pobytu w Jazłowcu na jej postawę wpłynęła religijna i patriotyczna atmosfera panująca na pensji. Szczególnie duży wpływ wywarła na niej przełożona Marcelina Darowska oraz nieznana z nazwiska s.Gertruda, która próbowała pisać poezje, dramaty i powieści. Na pensji powstają pierwsze utwory Marii, które jednak nie znajdują uznania w oczach „mateczki” Darowskiej. Po śmierci ojca w 1881r. powoli majątek przechodzi w jej ręce, a 1887r. następuje formalnie go objęcie. Majątek obciążony jest długami ojca i stryja a także wymaga konieczności spłaty obojga rodzeństwa. Obciąwszy krótko włosy (za zezwoleniem matki), włożywszy buty z cholewami, krótką spódnicę i „męski” żakiet, Maria, zarządza Hruszczową, która zresztą nie przynosi większych dochodów a wymaga ciągłych wkładów pieniężnych. Stosunki polskiej dziedziczki z białoruskimi prawosławnymi chłopami układały się różnie. Od otoczenia ich przez dwór opieką medyczną, szerzenie ogólnej kultury, poprzez pobicie przez Marię pastucha z Antopola (jak donosiła warszawska prasa w roku 1890), po podpalenie przez chłopów jednego z folwarków, w którym spaliła się stodoła, młocarnia i obora z 50 szt. bydła aż do zakupu przez hruszczowskich chłopów dzwonów do kaplicy, darmowe zwiezienie cegieł na budowany kościóła i ofiarowaniem pisarce albumu z dedykacją: „Sprawiedliwej Pani i Matce za 50 lat wspólnej pracy” (r.1937). Maria debiutowała w r.1882 ogłaszając pod pseud. Maro dwie nowelki: Gama uczuć i Z dzienniczka Reportera w 3 i 4 numerze warszawskiego „Dziennika Anonsowego”. W r.1884 pod tym samym pseudonimem opublikowała w „¦wicie” opowiadanie Jazon Bobrowski i rok póĄniej tamże, opowiadanie Farsa panny Heni. Właściwa popularność Marii zaczęła się jednak od uzyskania przez nią zwycięstwa w konkursie literackim „¦witu” powieścią Straszny dziadunio (1886r.),publikowaną na łamach „¦witu” oraz lwowskiego „Dziennika Polskiego” a także w wydaniu książkowym. Umocniło i podtrzymało tę popularność kolejne jej zwycięstwa w konkursie powieściowym, tym razem organizowanym przez „Kurier Warszawski” w r.1888 , powieścią Dewajtis, opublikowaną na łamach tegoż „Kuriera”. W następnym roku powieść ta ukazała się w wydaniu książkowym, którą w latach póĄniejszych przetłumaczono na 9 języków europejskich. Dewajtis został na ogół przychylnie przyjęty przez ówczesną krytykę literacką i zauważony przez wszystkie ambitniejsze ówczesne pisma, których recenzentami często byli sami pisarze np. Maria Konopnicka. Dalsze powieści: Między ustami a brzegiem pucharu, Pożary i zgliszcza, Kwiat lotosu, Szary proch, Nowele, Błękitni, Hrywda i Ona zwiększyły jej popularność na Galicję i całe Królestwo Polskie O powodzeniu tych książek wśród szerokiej publiczności przesądziła ich bardzo wyraĄna tendencja patriotyczna (wątek o utrzymanie ziemi w polskich rękach oraz fabuła o powrocie „marnotrawnego syna do ojczyzny”) oraz stosunkowo uproszczona ich struktura. Z jej elementów szczególnie istotna okazała się kreacja plastycznych postaci, nawiązujących swą genealogią do baśni i mitów oraz rola wątków miłosnych i społecznych. Recenzenci jednakże przyjmowali tę twórczość bardziej krytycznie. Coraz bardziej znana czytelnikom pisarka koniec XIX w. do lat I wojny spędzała zasadniczo w Hruszczowej w towarzystwie jednej z dwu dalekich kuzynek, zarazem przyjaciółek i opiekunek: Jadwigi Skirmunttówny bądĄ Heleny Weychertówny. Jedynie zimą na 2 – 3 miesiące wyjeżdzała do Warszawy. Odbyła też kilka turystyczno-rozrywkowych wojaży zagranicznych: do Rzymu, Południowej Francji, Monachium a także Szwecji i Norwegii. Gospodarowanie w Hruszczowej i pisanie nowych powieści to były dwie pasje Marii na początku XX w. W tym okresie powstały powieści: Macierz , Wrzos (1903r.), Czahary (1905r.) i inne. W powieściach tych pojawia się krytyka mieszczańskiego zakłamania i „fałszywego” chrześciaństwa a także obraz robotniczej nędzy. Reakcją na wydarzenia 1905r. był nie tylko nurt w twórczości ale także rozwijająca jej działalność społeczna. Założyła – na wzór działających w Królestwie kół Zjednoczonych Ziemianek – w r.1906 tajne stowarzyszenie kobiece „Unia”, które zresztą szybko zostało włączone do Ziemianek. Przyczyniła się też do organizacji w Warszawie sklepu spożywczego i sklepu zajmującego się sprzedażą rzemieślniczych wyrobów ludowych oraz redagowaniem organów Zjednoczonych Ziemianek pism „Polski Łan” i „Ziemianki”, które jednak były tylko wewnątrzorganizacyjnymi biuletynami. W 1911r. Koło Zjednoczonych Ziemianek zorganizowało 25-lecie pracy literackiej autorki Dewajtisa, obchodzone bardzo uroczyście w Warszawie, na którym odczytano list Henryka Sienkiewicza, sławiącego przede wszystkim tendencje społeczne i zasługi patriotyczne Marii. Wybuch I wojny ¦wiatowej zastał pisarkę w Warszawie , gdzie zajmowała się działalnością szpitala wojskowego jak również Komitetu Pomocy Sanitarnej (zalążek PCK), pomagała także w organizowaniu tanich kuchni. W r.1915 wróciła na pewien czas do Hruszowej, podejmując opiekę nad uciekinierami (przeżycia z tego okresu zawarte są w książce Florian z Wielkiej Hłuszy. Zaczynała też uruchamiać zdewastowany majątek przekształcając go w gospodarstwo hodowlane. W okresie wojny polsko-radzieckiej znalazła się w Warszawie, gdzie pełniła obowiązki sekretarki w Komitecie Głównym PCK oraz została mianowana komendantką Kobiecego Komitetu Ochotniczej Odsieczy Lwowa, co przyczyniło się do przyznania jej w r.1924 Krzyża Oficerskiego Orderu Polonia Restituta. Po zakończeniu działań wojennych ponownie powróciła do Hruszowej. W r.1920 ukazała się drukiem w Warszawie jej najżyczliwiej przyjęta przez krytykę powieść Lato leśnych ludzi W powieści tej – pozbawionej niemal zupełnie wątku fabularnego – szczególną rolę pełnią upoetyzowane opisy piękna przyrody. Ta apoteoza natury szczególnie ceniona była w okresie międzywojennym. W odrodzonej Polsce usiłowała nadal prowadzić działalność oświatową i społeczną, pomimo zatargów ze starostą w Kobryniu i dezaprobatą dla rządowej polityki na kresach. Nazwiskiem popularnej autorki posługiwała się przede wszystkim endecja, a jej kolejne obchody jubileuszowe:w latach 1927, 1932 i 1937 przybrały charakter jawnie polityczny. W okresie tym obdarzona została nagrodą literacką im. Elizy Orzeszkowej i Wawrzynem Polskiej Akademii Literatury, którego nie przyjęła (1935r.) a także orderem „Pro Ecclesia et Pontifice” (1929r.). Mimo iż była w dwudziestoleciu międzywojennym jedną z najbardziej poczytnych autorek, której utwory były stale wznawiane, w wywiadach dziennikarskich określała siebie nie jako pisarkę, lecz z zawodu i zamiłowania przede wszystkim rolniczkę. Po r.1931 nie powstały już żadne nowe jej powieści. Wybuch drugiej wojny światowej zastał Marię w Hruszowej, z której została wysiedlona w paĄdzierniku 1939r. Majątek i dom przejął komitet miejscowej ludności a Maria z wierną Skirmunttówną po przekroczeniu Bugu (na fałszywych papierach) dostała się do Warszawy, gdzie spędziła ostatnie lata swojego życia w ciężkich warunkach materialnych. Tu zastało ją powstanie, podczas którego sędziwa już pisarka przechodziła lub była przenoszona do kilku różnych domów, otaczana przez przyjaciół, PCK i powstańców. Wyszła z Warszawy po kapitulacji aby kilka tygodni spędzić w Milanówku, póĄniej Żelaznej (majątek Aleksandra Mazarakiego) i na koniec w leśniczówce Leonów, gdzie po zapaleniu płuc zakończyła życie .Początkowo została pochowana w Żelaznej, ale 6.11.1948r. zwłoki przeniesiono do Alei Zasłużonych na warszawskich Powązkach co było zasługą jej przyjaciół i Warszawskiego Związku Literatów. Utwory Rodziewiczówny przełożono na kilkanaście języków: czeski, litewski niemiecki, serbochorwacki i węgierski. Trzy jej powieści sfilmowano: Wrzos (1938), Florian z Wielkiej Hłuszy (1938) i Między ustami a brzegiem pucharu (1939). W roku 1986 powstała swobodna adaptacja telewizyjna Lata leśnych ludzi. Po 1945 r. wznawiano kilkakrotnie kilka jej powieści, a w r.1985 krakowskie Wydawnictwo Literackie zainicjowało powieścią Dewajtis serię ” Z pism Marii Rodziewiczówny” pod redakcją A.Martuszewskiej.